SAĞLIKLI MEYVELER

saglikli meyveler

ahududu
Kanı temizler, vücutta biriken zehirli maddelerin atılmasını sağlar.Terletir ve idrar söktürür. Kabızlığı giderir. Vücuda dinçlik verir.
ayva
İshal ve dizanteriyi keser. Mide ve bağırsakları kuvvetlendirir. İncebağırsak iltihabını giderir. Kanı temizler. Çarpıntıyı dindirir.
badem
Bedeni ve zihni yorgunluğu giderir. Böbrek, mesane ve tenasülyollarındaki iltihapları giderir. Baş ağrısı, karaciğer ve böbrekağrılarını hafifletir.
badem
Aci bademin uçucu yagi, iyi bir koku ve tat giderici (balik yaginailave edilir) ve hafif bir dezenfektandir. Badem tohumlari, bademsurubu hazirlanmasinda kullanilir. Çocuklar için iyi bir müshildir.Kremlerin terkibine girer. Meyve kabugu halk arasinda bogaz agrilarinakarsi kullanilmaktadir.
ceviz
Yaprakları ve kabuklarıyla hazırlanan ilaçlar kanı temizler, kansızlığıgiderir. İshal ve dizanteriyi keser. Verem ve şeker hastalığında hembesleyici, hem de tedavi edicidir. Saç ve elleri boyamakta dakullanılır. Bitki bilimcilere göre bol miktarda A, B1, B2, C, E ve Kvitaminleri ile Chinon Juglon adlı aktif madde içeren cevizin hem içi,hem ağacının kabukları hem de yaprakları pek çok sağlık sorununa iyigeliyor. Her sabah kahvaltıda bir miktar ceviz içi yenmesinin zekayıgeliştirdiğini belirten uzmanlar, yeşil ceviz meyvelerinin kabuklarıkaynatılarak içildiğinde erkeklerde cinsel gücü artırdığını belirtti.Vücudu besleyip güçlendiren cevizin yararlarından bazıları şöylesıralanıyor: Nasırlar üzerine konulan ceviz yağı zamanla bunların yokolmasını sağlar. Taze dalların kabukları ve meyvelerinin kabuklarıile karıştırılıp kaynatılarak elde edilen sıvı mideyi kuvvetlendirir. Ceviz yapraklarından yapılan çay iştah açar, mideyi kuvvetlendirir,boğaz hastalıklarına iyi gelir. Bir miktar ceviz yaprağı banyo suyunakarıştırılırsa cilt hastalıklarına iyi gelir. Ceviz yapraklarıpişirilerek çıbanların üzerine sarılırsa iyileşmesini sağlar. Cevizyağı yüz lekelerinin üzerine sürülüp masaj yapılırsa lekeler yok olur.
çamfıstığı
Bronşit, verem, akciğer hastalıklarının çabuk iyileşmesine yardımcıolur. Ruhi çöküntüyü giderir. Kalp hastalıklarında da faydalıdır.
çilek
Körpe ve bol sulu çilekler sistemi temizliyor. Cilt sorunları olanlariçin de iyi bir meyvedir. Böbrek, idrar yolları ve bağırsak sorunlarıiçin de birebirdir. Ayrıca diş etlerini güçlendiriyor, dişlerdeki tartarıönlüyor, ağız kokularını ve boğaz ağrılarını gideriyor. Çilekte yüksekoranda C vitamini bulunduğu gibi, yüksek tansiyon ve kolesterolüdüşüren maddeler içeriyor. Çilek C vitamini ihtiyacını karşılar. Ayrıcabol miktarda potasyum içerir ve lifli besinler arasında önemli bir yertutar. Diyabetli hastalar, çileğe şeker ilave etmemek şaartıyla bumeyveyi bol bol yiyebilirler.
dut
Beyaz dut yaprakları idrar söktürür. Vücutta biriken suyu boşaltır. Açkarnına yenen beyaz dut bağırsak solucanlarını söktürür.
dut meyvası
Fructus Mori nigri Meyvalardan hazırlanan şurup, gargara halinde, ağız ve boğaz hastalıklarına (pamukçuk) karşı kullanılır.
elma
Günde bir elma yemek doktoru evinizden uzak tutar. İki elma yerseniz,kalp ve dolaşım sorunlarına karşı korunmuş olursunuz. Kolesterolü yokeder ve kabızlığı önler. Sindirimi kolaylaştırır. Kokusu rahatlatır vekan basıncını düşürür. Artrit, romatizma ve gut hastalıklarına karşı dayararlıdır.
enginar
Kandaki üre ve kolesterolü düşürür. İdrar söktürür. Kandaki şekermiktarını ayarlar. Damar sertliği ve kalp hastalıklarını önler.Böbrekteki kumların dökülmesine yardımcı olur. Prostat, meme ve rahimağzı kanserine karşı iyi gelir. Enginarın içinde bulunan Silymarinmaddesinin, hücrelerin hasar görmesini engellediğine işaret edenaraştırmacılar, ayrıca Silymarin maddesinin, prostat, meme ve rahimağzı kanserini önleme konusunda da etkili olduğunu belirtti. Enginarıniçinde, fiber, magnezyum, folate ve C vitamini bulunduğu, bu sebzeyibol miktarda tüketenlerin, bulundukları yaşın daha altındagösterdikler.
fındık
Bedeni ve zihni yorgunluğu giderir. Vücuda kuvvet verir. Nekahat devresinin çabuk geçmesini sağlar.
greyfurt
C vitamini bakımından çok zengindir. Yarım greyfurt günlük C vitaminiihtiyacının yüzde altmışını sağlar. Kolesterol oranını düşüren pektinmaddesi bulunur. Kansere karşı koruyucu özellik taşır. İştah açar.
hindistancevizi
İdrar söktürür. Böbreklerdeki kum ve taşların düşürülmesine yardımcı olur. Mide ağrılarını giderir.
hurma
Kalbimizin yeni dostu bulundu: Hurma Bugüne dek kalp ve damarhastalıklarından korunmada elmanın sihirli gücü biliniyordu. İsraillibilimadamları kalbin gerçek dostunun hurma olduğunu kanıtladı. İsraillibilim adamları, hurmanın, kalp ve damar hastalıklarından korunmak içinönerilen elmadan daha etkili olduğunu açıkladılar. İsrail’de yapılanbir araştırmada, elma ve hurmanın yararları karşılaştırıldı. Hurmanınlif, mineral ve fenol açısından zengin olduğunu söyleyen bilimadamları, elmada daha fazla bakır ve çinko bulunduğunu, buna karşılıkhurmada sodyum, potasyum, magnezyum, kalsiyum ve demir miktarlarınınelmadan iki kat fazla olduğunu belirttiler. Bilim adamları, düzenliyenilmesi halinde kalp ve damar hastalıkları riskini azaltan bumeyvelerin içindeki yararlı maddelerin daha çok kabuklarındabulunduğunu kaydettiler.
karpuz
Vücuttaki toksinleri temizler ve böbrekteki kumları eriterek sıhhat vezindelik kazandırır. Ayrıca kemik gelişimine de yardımcı olur.
kavun
Kavun meyve olarak çok yenildiği gibi tohumları (çekirdekleri) de tıbbîolarak kullanılmaktadır. Olgun kavunların çekirdekleri kurutulur.Çekirdekler halk tabâbetinde öksürüğe karşı (çekirdekleri suda, suyuyarıya ininceye kadar kaynatılıp içilmesiyle) kullanılır. Ayrıca kavun,sinirleri yatıştırır, böbreklerdeki kanı temizler, taşlarındüşürülmesine yardımcı olur. Barsaklarda ülser ya da iltihab olanlarla,şeker hastaları ve yüksek tansiyonu olanlar yememelidir.
kayısı
Çekirdeklerinden yağ elde edilir. Etli meyvesi şeker, organik asitlerve C vitamini ihtivâ etmesi bakımından önemlidir. Çekirdek içinden eldeedilen yağ badem yağı yerine, yaprakları derelerde balıklarısersemleterek tutmak için kullanılır.
kestane
Kabuklarının suda kaynatılması ile elde edilen çay, ateş düşürür vesinirleri yatıştırır. Meyvesi kasları kuvvetlendirir. Kan dolaşımınıdüzenler. Varis ve basur memelerinin meydana gelmesini önler. Karaciğeryorgunluğu ve şişliğini geçirir. Kansızlığı giderir. Damar sertliği veyüksek tansiyondan şikayet edenlerle, şeker hastaları yememelidir.
kızılcık
Kızılcık meyvelerinden ezme, marmelat, meyve suyu yapılır. Kabız ediciözelliği vardır. Gıdâ olarak istifâde edildiği gibi kabukları ateşdüşürücü olarak kullanılır.
kiraz
Aspirin yerine kiraz Kiraz yemek ağrıların dindirilmesinde aspirindençok daha etkili oluyor. Michigan eyaletinde yaşayanlar, bu yörede çokyetiştiğinden, bol bol kiraz yiyorlar. Kimileri bu meyvenin gut vemafsal iltihabından kaynaklanan ağrılara birebir olduğunu ilerisürüyor. Michigan Eyalet Üniversitesi’nden Muraleedharan Nair kirazdabulunan ve ”antosiyanin” olarak bilinen kırmızı renktekikimyasalların bu etkiyi yaratabileceğine dikkat çekiyor. Nair ve ekibigenelde uygulanana deneylerden yararlanarak söz konusu belişimlerinaspirin ve ibuprofen gibi ağrı kesicilerde bulunan enzimleri içeripiçermediğini araştırdı. Ardından kimyasalların serbest radikallerinzararlı etkilerini yok edici özelliklerini inceleyerek bunlarıvitaminlerle karşılaştırdı. Sonuçta, 20 kirazda 12-25 miligram arasındaantosiyanin bulunduğu ve bu maddenin ağrı kesici etkisinin aspirindenon kat daha fazla olduğu görüldü. Kirazda bulunan antosiyaninmaddesinin E ve Ca vitaminlerine benzer antioksidan etkiler yarattığınada tanık olundu. Nair’e göre, günde 20 kiraz yemek bir aspirin almaklaözdeş etki yaratıyor. Nair kirazdaki antosiyaninin tabletedönüştürülmesine çalışıyor.
kivi
Bir kivide, bir portakalda olan C vitamininin iki katı vardır. Potasyumbakımından da zengindirler. Sindirimi kolaylaştırır ve kabızlığı önler.
muz
Folik asit, potasyum ve B6 vitamini bakımından son derece zengin bir meyvedir. Potasyum krampları önler.
nar
Vücudu kuvvetlendirir. İshali keser. Burun poliplerine faydalıdır.Şerit düşürür. Kalbi kuvvetlendirir. Mide, bağırsak hastalığı olanlar,küçük çocuklar ve hamileler fazla kullanmamalıdır.
portakal
Antioksidantlar ile dolu bir meyve. Kanseri önleyici olarak bilinenbütün maddeleri içeriyor. Ayrıca bol miktarda C vitamini içeriyor. Kiloalmaya engel olur. Kandaki kolestorolü düşürür.Vucüdun C vitamini,potasyum, protein, B ve E vitaminleri ile kalp hastalıkları veantikanserojen maddeler ile kanser riskini azaltıyor, kolestorolüdüşürüyor
şeftali
Çiçekleri kabızlığı giderir ve barsak solucanlarını düşürür. Meyvesihazmı kolaylaştırır.İdrar yollarını temizler. Bol miktarda idrarsöktürür. Basur memelerinden doğan şikayetleri giderir. Safra kesesi veböbrekler için faydalıdır.
vişne
İshali keser. Ateşi düşürür. İdrar söktürür. Vücuda rahatlık verir.
yerelması
Şeker hastaları için faydalıdır. Besleyicidir. Vücudun direncini arttırır. Kabızlığı giderir

Kaynak : azbuz.com

Sozcukler: , , , , , , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;

Windows 7 Tema – Xp | Ozellikleri , Yenilikleri ve Kurulumu Part1

Windows 7 hakkinda etrafta dolasan yorumlardan sonra internet kullanicilarin da deneme istegi dogdugu gercek. Bu gereksinimi gidermek icin beta indirmeyi deneyenlerden olabilir veya ugrasmadan xp isletim sisteminizi windows 7 sekline bu temayi kullanarak sokabilirsiniz. Ortalikta dolasan bir cok tema var ben en kendimce en guvenilir , kullanisli ve populer olanini bulmaya calistim. Yukledim ve su an kullaniyorum. Makalenin devaminda ozelliklerini ve kurulumunu anlatacagim. Hala xp kullanan birisi olarak bende windows 7′yi test etmek istiyordum konu burdan basladi arkadaslar.

Simdilik makalemizi resimlerle destekliyorum, ilerdeki gunlerce vakit bulunca full ayrintili yazacagim.

Tema ve gorsel ozellikler :

windows 7

Ust resimdeki ozellikleri yuklemek icin :
XP icin SevenVG Temasini Download et

Windows 7 siyah tema

Ayni temanin black edition olanini yuklemek icin tiklayin: XP icin Siyah SevenVG temasini download et

Windows 7 Ikon paketi :
windows 7 ikon paketi

XP kullanariken windows 7 gibi gozuken ikonlara sahip olmak icin Tiklayin
Icon Tweaker’i kurmaniz gerekiyor once , sonrada diger dosyayi icin 4MB olani degil.

Birinci kisim bu kadar.

Sozcukler: , , , , , , , , , , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;

Para kazanmak ne kadar zor olabilir ki? Niye yasiyoruz ki? Hedef ne?

Sermaye oldukdan sonra para kazanmak gercekten ne kadar zor olabilir? Karmasik sisteme sahip olan yasam alanimiz olan Dunya’da mevcut olan hayal gucu ile sinirli olan sinirsiz firsat var. Peki bu mu yani 10 koyduk 15 aldik hepimiz mutlumuyuz pardon 1′ni de devlete veriyoruz tabii bize sagladi sinirsiz kaynaklar icin. Verginin tanimina simdi sizler icin yeni bir aci katacagim. Bir bebek Dunya’ya geldiginde sut emzirmesi nasil karsiliksiz oluyor ise devlet’in vatandaslarinada bu sekilde bakmasi gerekiyor. Sonucta devleti devlet yapan halkdir. Gucun halkin ise , kendi gucunun gelismesini niye  yavaslatmak isteyesinki ? Bir devlet vergiye ihtiyac duymamalidir, devletin sinirsiz gucu mevcuttur. Turkiye icin en basit ornegi dunya findik pazarindaki payimizdir, bizim ulkemizde uretilen, mevcut olan bir cok urun,maden ve tarim urunleri mevcut. Peki niye vergi? Herneyse konumuzdan koptuk ama demek istedigimi okuyan anlamistir. Bir cok kisi paranin hedef oldugunu dusunur; su kadar kazanicam, bu kadar kar edicem der ve etrafa verdikleri zarar veya pazari kucultmelerini onemsemezler. Oysaki para bir aractir insanin baris, duzen ve insan haklari icin kullanmasi gereken bir arac. Mevcut para bazli ekonomik sistemde malesef arac olan paraya ihtiyac mevcuttur. Parayi ne icin kullanacaginiz onemli? Insanlara hukmetmek icin mi? Luks icin de yasamak mi? Ne olmalidir insanin amaci? Kimisi hayatini basitlestirir gol kenarinda veya yesillik icinde uyuyacak bir yer mutlu bir aile ve yiyecek yemek. Kimisi luksun luksunu ister trendlerde kaybolur.

Birey’in hedefi ne olmalidir ? Ticari dunyanin kirli sularinda temiz kalabilecek kadar saf ve zeki olabilecekmiyiz? Kirlenmeyen ellerle cocuklarimizi sevebilecekmiyiz? Dunya’da bir cok seye cevap olduguna soyleyenlere inanirim ama Dunyanin karmasik olmadigini soyleyecek kisiyle gunlerce tartisabilirim. Bazen bu karmasik dunya yi terk edip sonsuzluga gitmek istiyor insan. Tadicak zevkler yapilcak seyler var diyip duruyoruz. Neymis ki onlar? Dunyevi guzellikler acmaz beni, dusunerekde canlandirabilirim herseyi. Bir arabaya binmeden binmis gibi hissedebilirsin. Dunya icerisinde olan herseyi insan beyninde canlandirabilirsin en azindan ben yapabilirim. Peki sonsuzlugu dusunebilirmisin ?

Sozcukler: , , , , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;

Samurai Champloo Full Anime Serisi

2004-2005 yılllarında 2 sezon ve 26 bölüm olarak yayınlanmaya başlayan animenin orjinal adı Samurai Chanpurû. Cowboy Bebop’tan tanıdığımız Shinichiro Watanabe yönetmenliğini yapmış. Daha ilk bölümden aksiyon sizi sarıyor. Son dönemde izlediğim animelere göre oldukça güzel çizimlere sahip bir yapıt. Samuray hikayelerinin içine bol bol şamata katarak animede bol bol karşılaşacağınız kanlı dövüş sahneleri yumuşatılmış.

Japonya’nın doğusunda bir yerlerde yolları kesişen üç kişinin hikayesi işleniyor. Farklı tarzlara sahip iki samuray Jin ve Mugen beraberlerindeki Fuu ile birlikte ayçiçeği kokan samurayı aramak için ülkenin batısına yolculuk etmeye başlıyorlar. Edo döneminde geçen hikaye haliyle yolların elinizi kolunuzu sallayarak seyahat edemiyeceğiniz bir ortam sunuyor.

Bir çok grup Türkçe olarak funsub hazırlamış olsada ben ingilizce funsubını kullanma taraftarıyım. Aşağıda ister torrent ister rapidshare olarak animeye ulaşabilirsiniz.

Linklere ulasmak icin Alttaki Mavi LINK(YAZI)ya tiklayiniz.

Devamı »

Sozcukler: , , , , , , , , , , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;

Sagopa Kajmer & Pesimist Orkestra – Saykodelik E.p FULL ALBUM RAPIDSHARE DOWNLOAD

http://rapidshare.com/files/263320805/sagopa_kajmer___pesimist_orkestra-saykodelik_EP__mp3s_.rar

INDIRMEK ICIN TIKLAYIN RAPIDSHARE 48MB

Devamı »

Sozcukler: , , , , , , , , , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;

Japonca selamlasma, Japonca gunluk konusmalar

Selamlaşma

今日は
Konnichi wa!
Merhaba! / İyi günler!

おはようございます。
Ohayoo gozaimasu!
Günaydın!

今晩は。
Konban wa!
İyi akşamlar!

おやすみなさい。
Oyasumi nasai!
İyi geceler!

ひさしぶりですね。
Hisashiburi desu ne.
Ne zamandır görüşmedik, değil mi?

ご機嫌いかがですか?, おげんきですか?
Gokigen ikaga desu ka?, Ogenki desu ka?
Nasılsınız?, İyi misiniz?

おかげさまで / げんきです 有難う。
Okagesama de. / Genki desu, arigatoo.
İyiyim, teşekkür ederim.

とてもげんきです。
Totemo genki desu.
Çok iyiyim.

どうげんき?
Doo, genki?
Ne var, ne yok?

まあまあです。
Maa maa desu.
Eh, şöyle böyle.

わるくはありません。
Waruku wa arimasen.
Fena değilim.

Kaynak : Japonca.da.ru

Sozcukler: , , , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;

İBRANİCE KONUŞMA KILAVUZU 2

1. BÖLÜM

GÜNLÜK İFADELER

/k

ken

Evet.

al

lo

Hayır.

? hz hm

ma ze

Bu nedir?

?

ma ze şam

Şu nedir?

rdsb

beseder

Tamam

tmab

be emet

Gerçekten.

(Gerçekten mi?)

hvqbb

bevâkaşa

Lütfen.

hdwt

toda

Teşekkürler.

hbr hdwt

toda raba

Çok teşekkürler.

rbd al lu

al lo davar

Birşey değil.

yl jlst

tislaH li

Afedersiniz! (erkeğe hitaben)

yl yjlst

tisleHi li

Afedersiniz! (kadına hitaben)

rufxm yna

ani mitzta’er

Üzgünüm!

udwy al yna

ani lo yodea

Bilmiyorum. (erkek)

tudwy al yna

ani lo yoda’at

Bilmiyorum. (kadın)

bvwj yna

ani Hoşev

Sanırım. (erkek)

tbvwj yna

ani Hoşevet

Sanırım. (kadın)

? bvwj hta hm

mâ atâ Hoşev

Ne düşünüyorsun? (erkeğe)

? tbvwj ta hm

mâ at Hoşevet?

Ne düşünüyorsun? (kadına)

? hml

lamâ

Neden?

al hml

lamâ lo

Neden olmasın?

? jwfb hta

ata batuaH

Emin misin? (erkeğe)

? hjfb ta

at batuHa

Emin misin? (kadına)

rdsb hz

ze beseder

Tamadır. İyidir.

yadwb

bevaday

Kesinlikle.

ylwa

ulay

Belki. Olabilir.

jfb

beta

Tabii ki. Elbette.

yrvpa hz

ze efşâri

Mümkün.

(Bu mümkün mü?)

bwvh al hz

ze lo Haşuv

Sorun değil.

! twryhz

zehirut

Dikkatli ol!

! hart

tir’e

Bak! (erkeğe)

! yart

tir’i

Bak! (kadına)

! umvt

tişma’

Dinle! (erkeğe)

! yumvt

tişme’i

Dinle! (kadına)

Kaynak : Mahir Unsal

Sozcukler: , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;

İbrani Alfabesi , ibranice alfabe , ibrani harfleri, ibranice harfler | Tetrop.com

İbranice kendi alfabesini kullanmak suretiyle ve sağdan sola yazılır.

Harf
Harfin adı
Okunuşu
Türkçe Karşılığı

א
alef
a, e, o,
-

ב
bet, vet
b, v
baba, vadi

ג
gimel
g
göz

ד
dalet
d
dede

ה
he
h
hava

ו
vav
v, o, u
vadi

ז
zayin
z
zeytin

ח
het
h
Türkçe’de bulunan H sesinden daha kuvvetli, hırılıtılı bir sestir. Almancadaki ch sesi gibi.

ט
tet
t
tavşan

י
yod
y, i
yedi

כ
kaf, haf
k, h
kara, hayır

ל
lamed
l
limon

מ
mim
m
mavi

נ
nun
n
niyet

ס
sameh
s
sarı

ע
ayin
a, e, ‘
-

פ
pe, fe
p, f
para, fare

צ
tsadi
ts
T ve S sessizleri birleşik olarak okunur. Fatsa sözcüğündeki gibi

ק
kof
k
kadın

ר
reş
r
renk

ש
şin, sin
ş, s
şişe, sis

ת
tav
t
temiz

İbrani Yazısında bazı harfler kelimenin sonuna geldiğinde farklı yazılırlar, bu harfler sofit olarak bilinirler:

Kelime Başında ve Ortasında
Harf
Kelime Sonunda

כ
Kaf, Haf
ך

מ
Mim
ם

נ
Nun
ן

פ
Pe,Fe
ף

צ
Tsadi
ץ

İbrani dilinde genel olarak bulunmayan ancak kimi yabancı dillerden giren sözcüklerle gelen sesler, ilgili harfin yanına konan bir tırnak işaretiyle gösterilirler:

Harf
Okunuşu

Harf
Okunuşu

ג
G
<==>
ג‘
C

ז
Z
<==>
ז‘
J

צ
TS
<==>
צ‘
Ç

İbrani Yazısında sesli harf bulunmaz. Kelimelerde bulunan sesli harfler Arapça’da bulunan harekelere eş değer sayılabilecek kimi nokta ve çizgilerle ya da sesli harf görevi üstlenen alef (א), vav (ו), yod (י) gibi harflerle ifade edilirler. Bununla birlikte sesli harf noktalamaları günlük yazıda genellikle gösterilmez.

Kaynak : Mahir Unsal

Sozcukler: , , , , , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;

İbranice’nin işleyişine kısa bir bakış, ibranice ogrenmek

WORD SEKLINDE INDIRMEK ICIN TIKLAYINIZ(Yakinda)

İbranice tüm önyargılardan bağımsız düşünüldüğünde büyülü bir dildir. Şüphesiz aynı büyülülük havası Arapça’da ve Süryanice’de de bulunur. Ancak Arapça, çok göz önünde olduğundan, Süryanice de ilgilenenler dışında neredeyse hiç kimsenin gözü önünde olmadığından olsa gerek İbranice’nin farkına pek varılmaz.

İbrani Dili, Samî kökeninden kaynaklanan hemen her türlü özelliği sadakatle muhafaza eder. Bu özelliklerin en başında büklümlenme ve bu büklümlenmelerin usülünü belirleyen “vezin” olgusu gelir. Genellikle üç, abnormal durumlarda ise 2 ya da 4 sessiz harften oluşan kökler kendilerine uygulanan vezinlerle çok sayıda kombinasyonla karşımıza çıkarlar. Arapça bilenlerin de rahatlıkla tanıyabileceği bir örnek verecek olursak, işe çok bilinen ve bu tür durumlarda sıklıkla örneği verilen yazmak fiili ile başlayabiliriz. Yazmak, Lisan-ı İbrani’de tıpkı Lisan-ı Arabi olduğu üzere K-T-B köküyle bilinir. Ancak bu üç-sessizli kökün ilk sessizi olan Kof harfi bazı durumlarda hırıltılı bir H ve üçüncü sessizi olan Bet harfi ise kimi daurumlarda V olarak da okunabilmektedir. Şimdi bunları da bilerek aşağıdaki kelimeleri ve onların “yazmak” ile olan mantıksal ilgilerini gözden geçirelim:

KaTaV yazdı*

niKTaV yazıldı

KiTaV özenerek yazdı,

hiHTiV yazdırdı

huHTaV yazdırıldı

hitKaTVu yazıştılar

KTiVa yazı

miHTaV mektup

KTaV yazılı belge

KTaV yad el yazması

KeTuVa evlilik belgesi

KToVet adres

maHTaVa okul sırası

tiHToVet muhabir

KTiV hecelemek

Bu liste uzadıkça uzar. Ancak bu kadar örnek İbranice’nin işleyişini anlamak açısından yeterlidir. Hem fiil çekiminde hem de ad ve adsoylu sözcüklerin türetilmesinde bu büklümlülük özelliği ve onların tatbik edildiği üç-sessizli kökler esastır.

Fiil çekimi açısından Klasik İbranice’den, günümüzde İsrael’de konuşulan Modern İbranice’ye kadar epey yol alınmış olmasına rağmen, yine de İbrani Dili’nin fiil çekim kalıpları ya da eski adıyla “vezinleri” sayıları 50 küsuru bulan Arapça’nınki kadar zengin sayılmaz. Ad ve ad soylu sözcük türetiminde kullanılan vezinler başka bir yazının konusu olmak üzere bir kenara bırakıldığında, fiil çekiminde temel alınan esas vezinlerin şu şekilde teşekkül ettiğini görürüz:

QAL (PA’AL): Pa’al kalıbı, İbranice’de bir fiilin sözlükte yer aldığı halini tarif eder. Arapça’daki “fe’ele” kalıbına karşılık olarak düşünülmelidir. Bu kalıbın PA’AL olarak adlandırılmasının sebebi şablon olarak, herhangi sıradan bir fiilin üçüncü tekil/eril (Tr. O, İbr. Hu, Ar. Huwe) geçmiş zaman haline karşılık gelmesidir. Bir örnek verecek olursak, bakmak, koruyup kollamak, gözetmek anlamına gelen liŞMoR fiili, “baktı, koruyup kolladı, gözetti” anlamına gelmek üzere üçüncü tekil şahıs için geçmiş zamanda çekildiğinde “ŞaMaR” şeklini alır. Bu kalıp olarak Pa’aL ile aynı vezni karşılar.

Pa’al vezninin tam anlamı, bir fiili en basit en alelade anlamıyla “yapmak”tır. Örneğin Pa’al’i LaMaD olan “öğrenmek” fiili, Pa’al kalıbında bulunduğu sürece yalnızca “öğrenmek” anlamına gelir. Öğretmek, ezberlemek, ezberletmek gibi anlamlarda kullanılmak istendiğinde bazı başka vezinlerde çekilmesi gerekir.

Pa’al vezninin üç farklı zaman çekimi bulunur. Bunlar mazi, hal ve istikbal ya da daha nevzuhur adlarıyla “geçmiş, şimdiki/geniş ve gelecek” zaman çekimleridir. Mazi (Geçmiş Z.) çekiminde daha önce de bahsini ettiğimiz üzere Pa’aL hali temel alınır, ve gereken şahıs ekleri eklenir. Buna göre örneğin, Öğrendim demek için LaMaDti, Öğrendik demek için LaMaDnu, Öğrendiler demek için de LaMaDu biçimleri kullanılır.

Pa’al vezni düzenli fiilerde, Hal (Şimdiki/Geniş Z.) söz konusu olduğunda “Po’el” halini alır. Ve Po’el’e dönüşen vezne dişil şahıslar için –et ya da –e, -a, eril çoğullar için –im, dişil çoğullar için de –ot, eklenir. Bu durumda öğreniyorum demek isteyen bir kişi erkekse “LoMeD”, kadınsa “LoMeDet” diyecektir. Eğer öğrenenler kalabalıksa ve “öğreniyoruz” diyorlarsa, erkekler “LoMeDim” kadınlar “LoMDot” şekillerini kullanmak durumunda kalacaklardır.

Pa’al’in İstikbal (Gelecek Z.) çekiminde ise fiilin mastar hali alınır, mastar eki olan L- atılarak onun yerine Arapça’da Muzari/Şimdiki Zaman fiile gelen ekler getirilir. Örnek olarak sormak anlamına gelen liŞ’oL fiilini alalım, buna göre mastar eki olan li- atıldıktan sonra bu fiil gelecek zamanda şu şekilde çekilecektir:

soracağım EŞ’oL alef (elif) + Ş’oL

soracaksın TiŞ’oL t + Ş’oL

soracağız NiŞ’oL n + Ş’oL

soracaklar YiŞ’oLu y + Ş’oL + u

NİF’AL: Bu kalıp fiili edilgen duruma sokmaya yarayan bir kalıptır. Nif’al kalıbında çekilmiş her fiil sıfatlaşır ve Arapça’da ism-i mef’ul olarak anılan mefhuma karşılık bir anlam kazanır. Türetilişi zaten açıkça görüldüğü üzere oldukça basittir. Üç-sessizli kök “nif’al” veznine uydurulur. Birkaç örnek verecek olursak:

“yazdı” anlamındaki KaTaV <=> niKTaV “yazıldı”

“kapattı” anlamındaki SaGaR <=> niSGaR “kapandı”

“sordu” anlamındaki Şa’AL <=> niŞ’oL “soruldu”

“gönderdi” anlamındaki ŞaLaH <=> niŞLaH “gönderildi” biçimini alacaktır. Bir cümleyle de örnek verecek olursak:

“Ha-yeled khoret et ha-etz” (Çocuk ağacı kesiyor) cümlesindeki “KhoReT” fiili “Nif’al” kalıbına alındığında:

“Ha-etz niKhRaT” (Ağaç kesildi) biçimi alacaktır

Pİ’EL: Diğerleriyle kıyaslandığında Pi’el biraz daha farklı bir yapı arz eder. Herşeyden önce Pi’el’in iki farklı anlamı vardır. İlk anlamı daha basittir. Buna göre bir fiil Pi’el kalıbına alındığı zaman o fiilin ya tekrarlılığı ya da daha bir kuvvetle yapıldığı sonucu çıkartmak hedeflenir, ikinci anlamında ise bu fiile bir ettirgenlik katılmak amaçlanmıştır. Örnekle, Pa’al veznindeki PaTaH fiili “açmak” anlamına geliyorken, Pi’el vezni uygulandığında PiTaH biçimine dönüşecek ve “çözmek, gevşetmek” anlamına gelecektir. Bir başka örnek verecek olursak, “öldürmek” anlamındaki “KaTaL” fiili, Pi’el veznine girdiğinde “QiTTaL” şeklini alacak ve “katletmek” gibi daha yoğun bir anlam kazanacaktır. Pi’el vezninin bir de pasif/edilgen hali vardır ve o da Pu’al olarak ayrı bir vezindir. Ancak bazı dilbilimciler Pu’al’i “Hameş Binyanim” olarak bilinen “Beş Ana Vezin”den biri olarak görmezler. Onlara göre Pu’al, yalnızca Pi’el vezninin pasif halidir.

HİF’İL: Hif’il vezni İbranice’de fiilleri ettirgen yapmaya yarar. Ettirgenlik anlamı Pi’el ile de kısmen verilebilir. Ancak ettirgen ifadenin asıl vezni Hif’il’dir. Örneğin, “Hu AKhaL” cümlesinde “yemek” fiili Pa’al vezninde çekilmiş ve “O yedi” anlamı veriyorken, “Hu hEKhiL” cümlesi Hif’il vezninde çekilmiştir ve “O yedirdi” anlamına gelir.

“Ha ner DoLeK” cümlesi “mum yanıyor” anlamına gelir. Burada “yanmak” olarak çevirdiğimiz DaLaK üç-sessizli fiili Pa’al vezninin Şimdiki/Geniş Zaman siygasına göre çekilmiştir. Ancak “çocuk mumu yaktı” demek istediğimizde cümleyi, fiili Hif’il kalıbına alarak “Ha bahor maDLiK et ha ner” şeklinde kurmak durumunda kalırız. Çünkü İbranice’de bu anlamı verebilmek için fiili “yandırdı” olarak çekmek zorundayızdır.

Hif’il vezninin pasif/edilgen hali ise Huf’al olarak uygulanır.

HİTPA’EL: Bu vezin İbrani dilinde “refleksif/dönüşlü” çekim yapmaya yarar. Tam Türkçeye çevrildiğinde aslında bu çekimi “eyleyenin kendini” etkileyen şeyler yapmak olarak özetleyebiliriz. Yani, yıkamak fiili söz konusu ise Hitpa’el vezni “kendini yıkamak” anlamı vermeye yarar, ancak bu Türkçe’de “yıkanmak” şeklinde karşılanır. Bu özelliğiyle Hitpa’el vezni isimden fiil türetmeye de yarar. Örneğin silah anlamına gelen ZaYiN sözcüğü Hitpa’el veznine sokulduğunda hiZdaYeN biçimini alır ki bu da “silahlanmak” demektir. Çekimde kullanılan “d” harfi ise bir çeşit kaynaştırma harfidir. Bir örnek daha verecek olursak:

“Ha yeled RaHaTZ et ha kelev” cümlesi “çocuk köpeği yıkadı” anlamındadır. Yıkamak fiili Pa’al vezninde Mazi/Geçmiş siygasında çekilmiştir. Ancak:

“Ha yeled hitRaHeTZ” denirse bu “çocuk yıkandı” anlamına gelir. İşte bu ikinci ifadede kullanılan vezin İbranice’de Hitpa’el olarak adlandırılan vezindir ve 5 büyük vezinin sonuncusudur.

İsraelloğulları’nın Babil Sürgünü ile başlayan uzun bir tarihsel macera boyunca İbranice’yi neredeyse tümden unuttukları ve İbranice’nin tamamiyle litürjik ve ruhbana has bir dile dönüştüğü biliniyor. Klasik ve Orta İbranice dönemi olarak adlandırılan bu uzun dönemin ardından 19. asır sonu 20. asır başı Eliezer Ben Yehuda adlı Rus Yahudisi Din ve Dil Bilgininin çabalarıyla İbranice eski din kitaplarından tek tek iz sürerek yeniden canlandırılmış ve CIA’nin verdiği resmi rakamlara göre yaklaşık 15 milyon kişinin konuştuğu modern bir dile dönüştürülmüştür.

Ancak bu dönüşüm elbette ki bir çok kayıbı da beraberinde getirmiş, dilde bir takım itilaflı durumlar yaratmıştır. Bazı kelimelerin hem Eski İbranice’den gelen eski halleri hem de Günümüz İbranice’sinde kullanılan yeni halleri vardır ve daha da ilginci her ikisi de kullanılmaya devam etmektedir. Bu süreçte bazı vezinler geride bırakılmış artık Modern İbranice’de gerekli görülmemiştir ve dolayısıyla da artık kullanılmamaktadır. O nedenle bu yazıda konusu edilen vezinler Modern İbranice’nin rayiç vezinleri olduğundann toplam 5 tanedir. Oysa bu rakam Klasik İbranice’de –yine de Arapça ile kıyaslanacak kadar olmasa bile- daha fazladır.

* Bu örneklerde ve yazının tamamında örnek olarak verilen her fiilde fiilin kökünü oluşturan “üç-sessiz” harf büyük harflerle gösterilmiştir.

Kaynak : Mahir Unsal

Sozcukler: , , , , , , , , , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;

Dunyanin En komik ve dahi sarki klibi

YouTube Preview Image

Dunyanin En komik ve dahi sarki klibi

sarki sozlerini buraya koyuyorum anlattigi hersey gercek.

Sozcukler: , , , , , , , , , , , , , , ,

Benzer konudaki Makaleler;